Kees
Tekst: Gerda Preusting

Het zal je maar gebeuren. Je hebt trek in een kop koffie en je loopt argeloos het restaurant binnen van congrescentrum ‘de Reehorst’ in Ede. In plaats van een gemakkelijke fauteuil tref je gesloten deuren aan en daarachter zit het coördinatiecentrum van de actie Waakzaam Milieu. Algemeen commandant Cemile Catakli: ‘Dit is de kracht van samenwerken: bouwen – vertrouwen – uit handen geven.’

Het coördinatiecentrum is vandaag 6 oktober, verplaatst van de Kreekraksluizen in het Schelde-Rijnkanaal in de Zeeuwse gemeente Reimerswaal, naar het restaurant van de Reehorst. Doel is een controle gericht op de samen- stelling van stookolie. Een enorme krachttoer, spannend tot het GO-moment.

Moord op termijn
De regen geselt de ruiten. Het is uitgesproken guur als zich in het congrescentrum ‘de Reehorst’ in Ede ruim vijfhonderd politiemedewerkers verzamelen voor de NIK-themadag milieu. Een wervende uitnodiging deed hen besluiten om naar Ede te reizen:‘Voorkom moord op termijn door samen te werken aan milieucriminaliteit’. Maar liefst vijftien workshops worden er vandaag geboden.
Na het welkom van NIK-voorzitter Kees Hogeveen, bijt mevrouw Marianne Bloos, hoofdofficier bij het Functioneel Parket, het spits af. ‘Milieucriminaliteit raakt ons allemaal in het politievak.Van wijkagent tot zwacrirechercheur, van informatie-analist tot forensisch specialist.We hebben er allemaal een rol in.’
'In de film Minority Report bestrijdt Tom Cruise criminaliteit die nog moet plaatsvinden. Dit lijkt science fiction. Immers de meeste criminaliteit die we als politie bestrijden, zien we voor onze ogen gebeuren. Concrete, tastbare, strafbare feiten waar we direct op acteren. Er zijn echter ook minder zichtbare vormen van criminaliteit die pas op langere termijn hun schadelijke, maatschappelijke effect laten zien. Milieucriminaliteit behoort tot deze categorie.'
‘Milieu is niet spectaculair, maar wel overal, iedere dag en op elke plaats. Milieucriminelen willen eigenlijk helemaal geen crimineel zijn, maar alleen maar geld verdienen. Deze vorm van criminaliteit is breed, uiteraard ook in gradaties. En misschien juist veel in het witte-boorden-circuit.
Wij zijn nog niet beland in de wereld van Minority Report maar we laten ons niet op het verkeerde spoor brengen.’

Nationale Politie
Jannine
Mevrouw Jannine van den Berg, beoogd lid van de korpsleiding Nationale Polite (NP) en namens de raad van Korpschefs portefeuillehouder milieu, heeft direct de aandacht van haar toehoorders te pakken als ze haar inleiding opent met de woorden:‘Is er plek voor de milieu- specialist bij de Nationale Politie?’ De korpschef van de regio Kennemerland legt de stand van zaken uit over het ontwerp – de houtskoolschets - van de Nationale Politie, dat per 1 oktober is ingediend bij de minister. Details kan Jannine van den Berg nog niet vertellen, maar vaststaat dat ‘er wel degelijk straks een plek is voor milieuspecialisme. Milieucriminaliteit past prima in de uitgangspunten van de NP.’ Milieu komt niet uit een aangifte en ligt ook niet dood op de grond, aldus Van den Berg, ‘maar is wel moord op termijn. Milieu moet je halen, zoeken. Het gaat er om dat slachtofferschap zichtbaar wordt gemaakt, zeker waar de integriteit van de overheid in het geding is. Milieucriminaliteit is een kerntaak van de Nederlandse politie en dient in balans te zijn met de overige taken.’

Laagdrempelig
glazen huis
Een keuze maken uit vijftien zeer informatieve workshops is niet gemakkelijk. De redactie kiest als eerste voor de workshop Toolkit Milieu. Peter Hendriks, een van de prijs- winnaars van de Milieu Stimulansprijs, legt uit hoe de tool- kit is ontstaan. ‘In 2006 hebben Arnold van Nuland en ik de koppen bij elkaar gestoken, omdat we vonden dat onze collega’s van de basis politiezorg vaak onze hulp inriepen voor een milieuvraagstuk. Gezamenlijk legden we onze informatie bij elkaar en langzamerhand vulde zich het document.We hebben de toolkit op Intranet geplaatst en vanaf die tijd zijn we blijven ontwikkelen. Het document bevat handvatten voor optreden bij eenvoudige milieudelicten. Uitgangspunten zijn: eenvoudig, begrijpelijke taal, niet meer dan één A4 tekst.’ Een van de kernwaarden van de toolkit is de laag-drempeligheid, aldus Peter. ‘Het document bevat herken- bare onderwerpen over alledaagse zaken, dus praktijk gericht. Een groeidocument, want wetgeving verandert immers ook. Milieu is voor veel collega’s nog een barrière, je krijgt modder aan de schoenen en je moet veel wijzigingen bijhouden. Dus kijken de collega’s liever de andere kant op.’

citaat
De toolkit milieu: een handig hulpmiddel om je op weg te helpen in het toepassen van de soms lastige en ingewikkelde milieuwetgeving. Geschikt voor de student die aan de slag gaat met de kernopgave milieu, maar ook de rechercheur voor wie het strafrecht geen geheimen meer kent, maar wel bevreesd is zijn vingers te branden aan de milieuwetgeving.Terecht een verdiende Milieu Stimulans- prijs voor deze beide Gelderse dienders. Arnold van Nuland was net als zijn collega Peter Hendriks heel verrast. ‘Dat ik dat twee maanden voor mijn pensione- ring nog mee mag maken. Prachtig.’ Politie Kennis Net houdt de toolkit actueel. ‘De informatie is gemakkelijk bevraagbaar, vanuit Intranet, maar ook alle Internetplekken in Nederland. Open de site PKN en inloggen met eigen korpsgegevens,’ aldus Kees van Eekelen, kennismakelaar Politie Kennis Net.

Vakmanschap en samenwerken
Dan terug naar het ‘glazen huis’ waarin de centraal post (CP) zetelt van de actie Waakzaam Milieu. Vanuit hier wordt leiding en sturing gegeven aan de medewerkers in Zeeland. De bezoekers kunnen de hectiek van dit proces live meemaken. Volgens algemeen commandant Cemile Catakli was de start toch wel even spannend.‘De operatie wordt hier vandaag vanaf 9.00 uur tot 18.00 aangestuurd. Gisteren is er uitgebreid getest en gecheckt. Ja, ook het noodaggregaat (kortsluiting). Vanmorgen hebben we de leerpunten van gisteren meegenomen en toen – heel spannend – om 9.00 uur het GO-moment.’ Maar daarna? ‘Bouwen – vertrouwen – uit handen geven,’ vat Cemile samen.
Bottleneck zou de zendtechniek kunnen zijn, alles hangt daar van af. ‘We hebben hier letterlijk alle apparatuur en de bijbehorende specialisten die nodig zijn voor de juiste verbindingen; 80% is voorbereiding, 20% uitvoering. Ik vind het een uitdaging om te werken in een commerciële omgeving als de Reehorst.’ Nog nooit eerder werd een zo grootscheepse actie uitgevoerd buiten het vertrouwde coördinatiecentrum in Zeeland.Werkelijk een uniek initiatief. Rode draad is de gouden combinatie van vakmanschap en samenwerken.

prijs
Enkele feitenlijkheden: De driedaagse controle vond plaats op de Zeeuwse wateren door het KLPD in samenwerk- ing met veel partners. Men werkte aan de hand van een database die de namen van driehonderd schepen bevat. Er werd met name gekeken naar de producten die de schepen vervoerden. Bij controle werd een indicatief monster aangereikt, tenzij de controlerende medewerkers een vervelend onderbuikgevoel hadden dat hen zei dat de lading wel eens anders zou kunnen zijn. Inzet per dag 140 medewerkers, waarvan 32 in de Reehorst. Vier schepen, drie speedboten, opvallende en onopvallende auto’s.Verder drie mobiele laboratoria en een heli.

Deze Milieu themadag was niet alleen spannend, maar vooral ook leerzaam en informatief. Één ding staat vast, milieu is niet saai, niet ingewikkeld. Milieu is niet op eigen houtje opereren, maar samenwerken met ketenpartners. Als je je er niet in verdiept, leer je dit aspect van het politiewerk nooit waarderen. Het is de magie van mooi politiewerk.

bron: Allround Blauw, jaargang 3, nummer 18